środa, 10 lipca 2013

Jak przebiega trawienie.

Trawienie to naturalny proces (chemiczny bądź mechaniczny) zachodzący w organizmie człowieka (w układzie pokarmowym), przy pomocy wielu enzymów. Proces trawienia odbywa się na kilku poziomach, począwszy już od jamy ustnej, po przez żołądek, jelito cienkie, a skończywszy na jelicie grubym. Bardzo istotny wpływ na trawienie pokarmów ma właściwa ilość żółci (wydzieliny wątroby wspomagającej trawienie).
 
Celem trawienia, jest dostarczenie organizmowi poszczególnych składników odżywczych. Każdy posiłek może dostarczyć określonych składników, jeśli tylko zostaną one rozłożone do form przyswajalnych przez organizm, czyli do form najprostszych w swojej budowie.

Opis narządów i ich rola: klik.




  • Jama ustna.

Właśnie tutaj rozpoczynają się procesy trawienia, najpierw procesy mechaniczne w czasie aktu żucia, potem chemiczne.

W ślinie znajduje się enzym zwany amylazą ślinową, która rozkłada wielocukry na dwucukry i cukry proste.

Spośród białek istotną rolę odgrywają mukoproteidy, które dzięki swej lepkości, po zmieszaniu się z roztartym pokarmem, ułatwiają jego przejście do żołądka.
 
Cukry, ani inne związki nie są w tej części przewodu pokarmowego wchłaniane. Wyjątek stanowią jedynie trucizny np. nikotyna.


  • Żołądek.

Składa się z wpustu, dna, trzonu i części odźwiernikowej.
Górne części żołądka (obszar magazynujący) wytwarzają wydzielinę bogatą w śluz (w celu ochrony ściany żołądka przed kwasem żołądkowym) i przechowują pokarm,natomiast dolne (uczestniczą w procesie rozdrabniania pokarmu) wydzielają kwas solny, enzymy (pepsyna, podpuszczka, lipaza), śluz i hormony (gastryna) mieszając pokarm z sokami trawiennymi.

Wydzielanie soku żołądkowego nie odbywa się stale. Jego wydzielanie stymulują trzy główne mechanizmy:
  • głowowy: na skutek bodźców takich jak widok, smak, zapach a nawet myśl o pokarmach lub zbliżająca się pora spożywania posiłku (Jest przysłowie, że trawienie zaczyna się jeszcze przed rozpoczęciem jedzenia, gdyż sama myśl, zapach czy widok pokarmu wzbudza u nas np. ślinotok.) ,
  • żołądkowy: wejście pokarmu do żołądka,
  • jelitowy: wejście płynnej komponenty posiłku do dwunastnicy.

Znaczne zakwaszenie zapobiega procesom fermentacyjnym powodując pewną sterylizację pokarmu a także powoduje denaturację białek i pobudza hydrolizę niektórych cukrów.

W soku żołądkowym brakuje natomiast enzymów katalizujących trawienie cukrów. Działa tutaj amylaza ślinowa, która dostała się wraz z pokarmem wymieszanym ze śliną.

W żołądku trawione są głównie białka, mimo tego, że znajduje się tam lipaza żołądkowa, jej wpływ na trawienie tłuszczów jest naprawdę nie wielki, gdyż lipazy pracują w środowiskach o zasadowym ph, a w żołądku jest on mocno kwaśny .



  • Jelito cienkie.

Wymieszana i częściowo strawiona kwaśna treść pokarmowa porcjami jest przepuszczana przez odźwiernik do dwunastnicy, a następnie do jelita cienkiego, gdzie trwa dalsze trawienie i znaczne wchłonięcie substancji pokarmowych do krwi.

W dwunastnicy kwaśna treść zostaje zobojętniona przez dochodzące tam z trzustki i wątroby soki działające zasadowo.

Sok trzustki jest źródłem znacznej ilości enzymów trawiennych, ważniejsze z nich to:

  • amylaza trzustkowa i laktaza ,odpowiedzialne za rozkład cukrów,
  • pepsyna odpowiedzialne za trawienie białek 
  • lipaza rozkładająca rozdrobnione przy pomocy żółci tłuszcze (trójglicerydy na glicerol i kwasy tłuszczowe)by kolejno zostały wchłonięte przez kosmki jelita a dalej do układu limfatycznego. 

                    


Emulgowanie tłuszczów jest bardzo ważne, gdyż nie są one rozpuszczalne w wodzie.
 
Naczynia krwionośne odprowadzają wchłonięte substancje do krwi żyły wrotnej i dalej do wątroby, oraz naczyniami limfatycznymi odprowadzającymi je, wraz z limfą do żyły podobojczykowej.

Węglowodany trawione w jamie ustnej, przechodzą do jelita cienkiego i tam pod wpływem amylaz rozbijane są do disacharydów a kolejno, w zależności od substratu (np. sacharoza, maltoza) przez odpowiednie enzymy (np. sacharazę, maltazę) do glukozy najprostszego cukru. Końcowy efekt jest taki, że glukoza jest wchłaniana w kosmkach jelita cienkiego i wchłaniana do układu krwionośnego.

Rozłożony tłuszcz w postaci glicerolu również dostaje się przez żyłę wrotną do wątroby, tam zostaje przekształcony w triozę i włączony do przemiany glukozy. Tą droga wracają do wątroby po przejściu ścianki jelita kwasy żółciowe uwolnionych z kompleksów z kwasami tłuszczowymi, które są ponownie wykorzystywane w wątrobie do tworzenia żółci.

W soku jelitowym występują również fosfolipazy, które katalizują rozpad bardziej złożonych tłuszczów np. lecytyny, (odszczepianie kolejno: kwasy nienasycone, kwasy nasycone, cholina).

W jelicie czczym wchłonięciu ulegają witaminy rozpuszczalne w tłuszczach (A, D, E, K) i w wodzie za wyjątkiem witaminy B12, która wiąże się z czynnikiem wewnątrzpochodnym i przechodzi do jelita krętego.



  • Jelito grube.

W jelicie grubym wchłaniana jest głównie woda i niewielkie ilości witamin.

Pokarmy niestrawione w górnych częściach przewodu pokarmowego przechodzą do jelita grubego. Dotyczy to głównie błonnika, obecnego w dużych ilościach w warzywach i owocach.

Błonnik i reszta niestrawionych cukrów ulegają fermentacji dzięki enzymom i bakteriom tutaj występującym.

Dużo więcej związków powstaje pod wpływem bakteryjnych procesów gnilnych białek i niewchłoniętych aminokwasów, np. gaz metylowy odpowiedzialny za przykrą woń.

Reszta masy, tj. nierozłożony błonnik, tłuszcze, białka i aminokwasy, ulega zagęszczeniu (w wyniku wchłonięcia przez jelito znacznej części wody) i przesunięciu do odbytnicy w postaci kału, a następnie wydalona (zdrowo odżywiający się człowiek powinien wydalać kał jeden do dwóch razy na dobę).
   





7 komentarzy:

  1. jestem pod wrazeniem nawet na biologii tyle nie mialam co w tej jednej notce :))

    OdpowiedzUsuń
  2. Jestem pod wrażeniem tego wszystkiego co napisałaś. Jak ładnie zgromadziłaś te informacje. Normalnie kompendium wiedzy. Gratuluje. Post zapewne się bardzo przyda.

    OdpowiedzUsuń
  3. Ja najwięcej wyniosłam i zapamiętałam z bajki ' Było sobie życie ' :PP

    OdpowiedzUsuń
  4. Twój blog jest niesamowity - zawierasz wszystkie informacje w swoich postach. Na pewno będę tu wracać, bo można bardzo dużo wynieść z twojego bloga :) Pozdrawiam

    OdpowiedzUsuń

Dziękuję za wszystkie komentarze :)

Wszelkie opinie są bardzo pomocne w prowadzeniu bloga :)

Related Posts Plugin for WordPress, Blogger...